bay mùi
Định nghĩa
- Động từ:
- Mất mùi hương, mất mùi thơm đặc trưng: Chỉ sự việc một vật, thường là thực phẩm, hoa quả, gia vị, hoặc nước hoa, không còn giữ được mùi hương vốn có của nó nữa. Mùi hương này có thể là mùi thơm tự nhiên hoặc mùi hương đã được tạo ra.
- Hết hương, phai mùi: Diễn tả trạng thái mùi hương nhạt dần hoặc biến mất hoàn toàn theo thời gian hoặc do tác động bên ngoài.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Cà phê để lâu ngày sẽ bay mùi thơm đặc trưng. (Cà phê để lâu ngày sẽ mất đi mùi thơm đặc trưng.)
- Hoa nhài sau khi hái một ngày là đã bay mùi rồi. (Hoa nhài sau khi hái một ngày là đã hết hương rồi.)
- Món ăn này phải dùng ngay, để nguội là bay mùi thơm của các loại gia vị. (Món ăn này phải dùng ngay, để nguội là mất đi mùi thơm của các loại gia vị.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "bay hết mùi": Nhấn mạnh việc mùi hương biến mất hoàn toàn.
- Trái sầu riêng bổ ra để lâu là bay hết mùi. (Trái sầu riêng bổ ra để lâu là mất hết mùi thơm.)
- "làm bay mùi": Chỉ hành động khiến cho mùi hương bị mất đi.
- Việc đun nóng quá lâu có thể làm bay mùi tinh dầu. (Việc đun nóng quá lâu có thể làm mất đi mùi hương của tinh dầu.)
Biến thể và từ gần giống
- Phai mùi (động từ): Có nghĩa tương tự, thường dùng để chỉ mùi hương nhạt dần một cách từ từ.
- Nước hoa loại này rất nhanh phai mùi. (Nước hoa loại này rất nhanh phai hương.)
- Hết hương (cụm động từ): Cách nói thông dụng khác với nghĩa tương đương.
- Trà ướp sen để lâu sẽ hết hương. (Trà ướp sen để lâu sẽ mất mùi thơm.)
Từ đồng nghĩa
- Mất mùi: Nhấn mạnh vào kết quả là không còn mùi hương.
- Tan hương: Cách nói văn chương, diễn tả mùi hương tan biến.
Từ trái nghĩa
- Dậy mùi: Bốc lên mùi hương, có mùi thơm nồng.
- Giữ mùi: Duy trì được mùi hương.
- Thơm lâu: Mùi hương được giữ trong thời gian dài.
Thành ngữ liên quan
- "Cơm bay mùi, chó mất người": Thành ngữ cũ, ý nói cơm đã nguội mất ngon (bay mùi thơm) thì chó cũng không thèm đến, ví với việc khi người ta hết quyền thế, giàu có thì sẽ bị xa lánh.